» » УЛЛЫЛАР ӨМИРИНЕН: ИЙЕЛИ СӨЗ, ЖҮЙЕЛИ СӨЗ

УЛЛЫЛАР ӨМИРИНЕН: ИЙЕЛИ СӨЗ, ЖҮЙЕЛИ СӨЗ

УЛЛЫЛАР ӨМИРИНЕН: ИЙЕЛИ СӨЗ, ЖҮЙЕЛИ СӨЗ
УЛЛЫЛАР ӨМИРИНЕН: ИЙЕЛИ СӨЗ, ЖҮЙЕЛИ СӨЗ
Шарап УСНАТДИНОВ:
ИЙЕЛИ СӨЗ, ЖҮЙЕЛИ СӨЗ

Елимизге кеңнен белгили болып өткен нураный ақсақалларымыздың бири Айназар аға Қунназаровқа (жайы жәннетте болсын) белгили бақсы Турғанбай Қәлендеровты таныстырып атырып:
— Мынаў бағы «Дәрўаза қум»дағы Қәлендер баслықтың баласы, десе;
— Әкеси қара қағаз қойып соққандай, айтпай-ақ көринип тур, -деген екен.

— Мынаў баяғы «Хожабай шекшек» деп ат шығарған адам, -деди таяққа сөйенип зорға жүрип киятырған ғаррыны көрсетип.
— «Шекшек» дегени нени билдиреди?
— Бул киси қаланың шетиндеги асханалардың биринде бас аспаз болды. Қараўында жас ҳаял-қызлар ислейди. Күнде азанда бүгинге боларлық ун, гүришлерди өлшеп береди де, бир жерге кететуғын болса, шекшек услап әкелип, қаптың аўзына салып байлап кетеди екен.
— Егер биреўи унды я гүришти урламақшы болып қаптың аўзын шешсе, шекшек ушып кетеди. Урлықты соннан билетуғын болған.
— Оннан усланған адам болған ба?
— Бир рет ғана усланған. Кейингилеринде урлаўшылар да шекшек жыйнайтуғын болған.

Узақ жыллар басшы болып ислей берип босасып кеткен бир достымыздың қараўында ислейтуғын жийени оның жүдә арқайынласып кеткенин сездирип қойыў мақсетинде материаилларды есаптан шығарыў (списание) актине:
— Полат труба-10 метр, двигатель-1 дана, аккумлятор-1 дана, директор-1 дана, еки тумбалы столы менен креслосы-бир-бир данадан, -деп жазып қол қойдырып кетипти.
Түстен кейин оның жанына қабыллаўханасындағы қыз келип, сизди директор шақырып атыр десе:
— Бизде директор жоқ, стол-пстолы менен қоса списание болғанына төрт саат болды, -деген екен.

Қоңсымыздың кемпири үлкен ақлығының үстинен ғаррысына шағым етип атыр.
—Мына бала дардай жигит болды, бирақ ҳеш нәрсеге ебетейи жоқ. Я, әкеси болып, я сен болып бир нәрсе үйретейин демейсиз, нәмнаған бала, телефонның үзилген сымын жалғай алмайды, деген не сумлық.
—Қойсаң-ә, -деди ғаррысы, -Өзим отыз еки жыл самосовал айдадым, трамблёрдиң қаяқта екенин билмей-ақ пенсияға шықтым, -деген екен.
Редакциядан: Усы жерде республикамызға белгили қосықшы бир ақсақалымыздың пүткил өмир бойы тек қарақалпақ халқының «Галгалай» қосығын айтып-¬ақ пенсияға шыққанын атқаны ериксиз есимге түседи.

УЛЛЫЛАР ӨМИРИНЕН
1977-жылы художник, скультор Қәўендер Бердимуратов Бердақ бабамыздың тастулғасын соғып питкереди. Енди бул естеликти қайерге жайластырыў керек, деген мәселе көтериледи. Көпшилик «ескерткишти Ташкент» мийманханасының алдындағы айланба жолдың ортасына қойыў керек» деп пикир билдиреди. Ал Ибрайым аға буны «К.Станиславский атындағы Қарақалпақ мәмлекетлик музыкалы театрының алдына қойыў керек» деген усынысты айтады.
Сонда айырым зиялылар тис-тырнағы менен буған қарсы болыпты:
— «Ҳаў, театр Станиславскийдиң атында, Бердақ бабаны ол жерге қойғанымыз ақылға уғрас келмейди-ғо!...»
Оған Ибрайым аға:
— Еле ўақыт келеди, Станиславскийлер де ертең журтына қайтар, ал Бердақ мәңгилик бизде қалады, -дейди.
Бул ўақыя еле 1977-жылы болған гәп. Шайырдың көзи ашықлығын тән алмай илажымыз жоқ.

1958-жылы Тилеўберген Жумамуратов қәлемлеси менен (дәлкек басымырақ болғанлықтан исми айтылмады) хызмет сапарында болады. Районда жасы келсе де, турмысқа шықпаған белсенди қыз Сәлийма буларды жумыслар менен таныстырып, бирге жүреди. Қыз Тилеўбергенниң жолдасы менен бурыннан таныс көринеди ҳәм ҳәзиллесип, «Мени мақтап қосық жазып кетиң» деп қоймайды.
Сонда жигит:
— Селкилдейди Сәлийманың жаўлығы,
Еле кетпеген бе мойынтаўлығы.
Усы жазға дейин байға тийген жоқ,
Көбейсе де журттың ақлық-шаўлығы, -деп тақмақлап турса, Тилеўберген жорасының қулағына:
— Неқыласаң тәбияты алмаса,
Мүмкин, кемис шығар ден-саўлығы, -деп сыбырлапты. Қурдасынан тартынбаған жигит қоярда қоймай, даўам етеди:
— Сәлийма қыз жүриўши еди сызылып,
Сырттан қарап көрген Адам қызығып.
Ендигиден былай ерге тиймесе,
Кетеди-ғой гүлабыдай бузылып.
Буны еситкен қыз «сампылдама!» деп ашыўланыпты.
Былай шыққан соң, Тилеўберген аңламай сөйлеген жорасына:
— «Сампылдама», достым, кеттиң қаттыға,
Тиймегени бир жериңе батты ма?!
«Ҳаялыңды таслап мени аласаң!»-
Деп көсилип төсегиңде жатты ма?! -деп тәмби берген екен.

Топлаған ҳәм таярлаған: Е.ҚАНААТОВ.
шаблоны для dleскачать фильмы

Пикир билдириу!

Атыныз:
E-Mail:
Полужирный Наклонный текст Подчеркнутый текст Зачеркнутый текст | Выравнивание по левому краю По центру Выравнивание по правому краю | Вставка смайликов Вставка ссылкиВставка защищенной ссылки Выбор цвета | Скрытый текст Вставка цитаты Преобразовать выбранный текст из транслитерации в кириллицу Вставка спойлера
Кодды киритин:

Уксас материаллар:

Шарап УСНАТДИНОВ: УЛЛЫЛАР ӨМИРИНЕН

1977-жылы художник, скульптор Қәўендер Бердимуратов Бердақ бабамыздың

Әпсана АНА ОТАЎ БОЛСА, ӘКЕ ҚОРҒАН

Балалығымда мына әпсананы еситкеним бар, ол жарқын келешегимиз болған

УЛЛЫЛАР ӨМИРИНЕН

1977-жылы художник, скульптор Қәўендер Бердимуратов Бердақ бабамыздың

ҚАРАҚАЛПАҚ ЫРЫМ ЕТЕДИ…

«Қарақалпақ ырым етеди, ырымы қырын кетеди»ме?

ТУРМЫСТАН ТҮЙГЕНЛЕРИМ

Келиң, бир күлисейик!
Сораунама
Сизге сайтымыз унады ма?
Ауа
Як
Онша емес
Болады

Хабарландырыу>> Хаммеси

ЖАЗЫЛЫЎ-2018 (И.А.Крыловтың изинен)

АЙБОЛИТ ДОКТОР: Республикалық, районлық ҳәм тараўлық, бийғәрез, мәмлекетлик емес газета-журналларға үш ай, алты айға жазылып...
Жаналыклар>> Хаммеси
Логин
Пароль
Есте саклау